Drone Çekimi İzni: Türkiye'de Kayıt, Lisans ve Uçuş Kuralları (2026 Güncel)

Drone teknolojisi video prodüksiyonu, emlak pazarlaması, etkinlik çekimi ve daha birçok alanda devrim yarattı. Ancak Türkiye'de drone kullanımı ciddi yasal düzenlemelere tabi. İzinsiz uçuş, kayıtsız drone veya yasak bölge ihlali idari para cezası, ekipmana el koyma ve adli işlemle sonuçlanabilir. Bu rehberde Türkiye'deki drone düzenlemelerini, kayıt sürecini ve güvenli uçuş kurallarını Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'nün (SHGM) kendi yayımladığı bilgilere dayanarak açıklıyoruz.

Türkiye'de drone (İHA - İnsansız Hava Aracı) kullanımı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından düzenlenir. Azami kalkış ağırlığı 500 gram ve üzeri drone'lar kayıt zorunluluğuna tabidir. Ticari çekim için eğitim, uçuş izni ve üçüncü şahıs mali mesuliyet sigortası gerekir.

Türkiye'de drone kullanımı SHGM'nin yayımladığı SHT-İHA Talimatı ile düzenleniyor. Yasak bölge ihlalleri, izinsiz ticari çekim ve mahremiyet ihlalleri ciddi yaptırımlara yol açabilir. Bu rehber, yasal drone çekimi için bilmeniz gereken her şeyi açıklıyor.

Drone Kayıt Zorunluluğu: Kimler, Nasıl?

Türkiye'de azami kalkış ağırlığı 500 gram ve üzeri olan tüm drone'ların SHGM'ye kaydı zorunludur. Kayıt, iha.shgm.gov.tr adresindeki İHA Kayıt Sistemi üzerinden yapılır. SHGM'nin kendi ifadesiyle: 500 gram ve üstü İHA satanların, alanların, üretenlerin, ithal edenlerin ve uçuranların bu sistemde kayıt işlemi yapması zorunludur.

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) Talimatı SHT-İHA'ya göre 500 gram ve üzeri ağırlıktaki tüm drone'lar (İHA0, İHA1 kategorisi) kayıt zorunluluğuna tabidir. DJI Mini serisi (249g) bu sınırın altında kaldığı için kayıt gerektirmez — ama yasak bölge kuralları yine geçerli.

Kayıt nasıl yapılır: Süreç iki aşamalıdır ve her aşamanın ardından SHGM onayı gerekir. Birinci aşama kullanıcı (İHA pilotu) kaydıdır — TC kimlik numarası, adres, telefon ve e-posta girilir, bir fotoğraf yüklenir. İkinci aşamada onay alan pilot, üzerindeki hava araçlarının bilgilerini sisteme girer ve SHGM onayıyla birlikte bir kayıt numarası verilir. Adli sicil arşiv kaydını ayrıca yüklemeniz gerekmez; SHGM bu kontrolü kendisi yapar. SHGM kayıt için maktu bir ücret yayımlamamaktadır; güncel durumu başvuru sırasında sistemden teyit edin.

Verilen kayıt numarası drone'un üzerine yazılmalı veya yapıştırılmalıdır. Ticari çalışanlar için kritik bir ayrıntı: SHGM kurumsal ya da şirket kaydı almıyor. Talimata göre uçurma sorumluluğu kullanıcıya ait olduğundan, şirket içinde drone'u kim kullanıyorsa kaydın o kişi adına yapılması gerekiyor. Bir kişi üzerine birden fazla İHA kaydedilebilir.

Yabancı uyruklu drone sahipleri için süreç daha karmaşık — Türkiye'de geçici kayıt veya yerel bir firma üzerinden işlem gerekebilir. Turistler için 500g altı drone'lar (DJI Mini) en güvenli seçenek.

Ceza uyarısı: SHGM'den izin alınmasını gerektiren operasyonlarda izinsiz uçuş yapılması veya verilen yetkiyle belirlenen hava sahası dışına çıkılması hâlinde, ilgili kişi ve işletmelere 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu'nun 5. kısmındaki ceza hükümleri uygulanır. İdari para cezaları her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellendiği için güncel tutarı SHGM'den teyit edin.

İHA Pilot Lisansı ve Uçuş İzni

Eğitim zorunluluğu ağırlığa ve kullanım amacına göre değişir: 25 kg üstü İHA'lar ile ticari İHA kullanıcıları için eğitim alınması zorunludur. 25 kg altı ve hobi amaçlı kullanımda eğitim zorunluluğu bulunmaz. Kayıt ve yasak bölge kuralları ise istisnasız herkes için geçerlidir.

İHA sınıflandırması azami kalkış ağırlığına göre yapılır: İHA0 (500 gram dâhil - 4 kg), İHA1 (4 kg dâhil - 25 kg), İHA2 (25 kg dâhil - 150 kg), İHA3 (150 kg ve üzeri). Ticari çekimde kullanılan DJI Mavic ve Phantom gibi modeller çoğunlukla İHA0 veya İHA1 sınıfına girer. Azami kalkış ağırlığı 500 gramın altındaki İHA'lar Talimatın kapsamı dışındadır.

Eğitim nereden alınır: SHGM tarafından yetkilendirilmiş eğitim kuruluşlarından. SHGM'nin yayımladığı İHA0-İHA1 yetkili kuruluş listesinde Hacettepe Teknoloji AR-GE Merkezi, Türk Hava Kurumu Üniversitesi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi UZAYTEM, Kapadokya Meslek Yüksekokulu, Aerotech ve Altoy Savunma Sanayi yer alıyor. Eğitim bedeli kuruma göre değişir; SHGM maktu bir eğitim ücreti yayımlamaz, güncel fiyatı doğrudan kurumdan alın.

Ticari çekim izni: Reklam, düğün, haber ve film çekimi gibi faaliyetlerde, çekim yapılacak bölgeye ve insan yoğunluğuna göre SHGM'den izin alınması gerekir. Uçuş izni için Hava Seyrüsefer Daire Başkanlığı'nın (HSD) yayımladığı başvuru formu doldurulur, istenen belgeler eklenir ve bir üstyazıyla Genel Müdürlüğe gönderilir. Süreç anlık değildir; çekim takvimini buna göre planlayın.

Hobi vs Ticari ayrımı: Sosyal medyada paylaşım, kişisel arşiv = hobi. Para karşılığı çekim, reklam, emlak tanıtımı = ticari. Ticari çekim lisanssız yapılırsa hem pilot hem müşteri yasal sorumluluk altına girer.

Yasak Bölgeler ve Uçuş Kuralları

Uçuşa yasak bölgeler SHT-İHA Talimatının 18. maddesinde tanımlanmıştır. Bu bölgelerde risk analizi yapılmadan ve SHGM'den izin alınmadan hiçbir sınıftan İHA ile uçuş yapılamaz. Havalimanı çevresi, askeri tesisler, cezaevleri ve kamu binaları bu kapsamdadır. Güncel yarıçap ve kapatılmış hava sahaları için uçuş öncesi NOTAM'ları ve SHGM portalını kontrol edin.

Kesinlikle yasak bölgeler: Havalimanı çevresi, askeri tesisler ve tatbikat alanları, cezaevleri, nükleer tesisler ile Cumhurbaşkanlığı ve TBMM binalarının çevresi. Bu bölgeler SHT-İHA Talimatının 18. maddesinde tanımlanır ve risk analizi yapılmadan, SHGM izni alınmadan hiçbir sınıftan İHA ile uçulamaz. Yarıçap sabit bir sayı değildir; her uçuş öncesi NOTAM'ları ve SHGM portalını kontrol edin.

Koşullu yasak bölgeler: Şehir merkezleri ve kalabalık alanlar (özel izin gerekir), ulusal parklar ve koruma alanları (bakanlık izni), özel mülkler (mülk sahibi izni + mahremiyet kuralları). İstanbul, Ankara gibi büyükşehirlerde izin almadan uçuş neredeyse imkansız.

İrtifa ve görüş kuralları: Maksimum 120 metre (AGL - yer seviyesinden). Gece uçuşu yasak (özel izin hariç). Drone her zaman görüş alanında olmalı (VLOS - Visual Line of Sight). FPV gözlükle uçuş için ikinci bir gözlemci gerekli.

Mahremiyet ve KVKK: Kişilerin izinsiz görüntülenmesi KVKK ihlali. Özel mülklerin (evler, bahçeler) izinsiz çekimi yasak. Tespit edilirse hem para cezası hem hukuki tazminat davası açılabilir. Ticari çekimlerde çekim izni belgesi alın.

Faydalı Kaynaklar: SHGM İHA Portalı (iha.shgm.gov.tr) üzerinden kayıt, izin başvurusu ve yasak bölge haritalarına erişebilirsiniz. AirMap ve DJI Fly uygulamaları da uçuş öncesi bölge kontrolü için kullanışlı.

Sonuç: Yasal Drone Çekimi İçin Kontrol Listesi

Türkiye'de yasal drone çekimi için: Kayıt yaptırın (500g+), lisans alın (ticari), uçuş izni başvurun, yasak bölgeleri kontrol edin, mahremiyet kurallarına uyun. Cezalar ağır — kurallara uymak hem yasal hem profesyonel bir zorunluluk.

Drone çekimi Türkiye'de ciddi bir yasal çerçeveye tabi. Hobi kullanıcıları bile kayıt ve bölge kurallarına uymak zorunda. Ticari çekim yapanlar için lisans ve her proje için izin şart. İhlaller ağır para cezaları, ekipman kaybı ve hapis cezasına kadar gidebilir.

Sigorta ticari çekimde tercih değil zorunluluktur. SHGM'nin açık ifadesiyle: 25 kg üstü İHA ile ağırlığına bakılmaksızın ticari faaliyet gerçekleştiren İHA için üçüncü şahıs mali mesuliyet sigortası yaptırılır ve sigortasız uçuş yapılmaz. Yani 249 gramlık bir drone ile bile para karşılığı çekim yapıyorsanız sigorta yaptırmak zorundasınız.

Her uçuş öncesi kontrol listesi: 1) Drone kaydı güncel mi? 2) Ticari çekimse eğitim/yetki belgesi tamam mı? 3) Üçüncü şahıs mali mesuliyet sigortası yapıldı mı? (ticari çekimde zorunlu) 4) Uçuş izni alındı mı? 5) Bölge yasak veya kısıtlı değil mi, NOTAM kontrol edildi mi? 6) Hava koşulları uygun mu? 7) Mahremiyet ve çekim izni konuları çözüldü mü?